Skip to main content

Ông tổ nghề nhiếp ảnh Việt Nam là ai?

 Ông tổ nghề nhiếp ảnh Việt Nam là ai?

“Xưa nay không ai tái sinh được xương thịt, tuy ứng theo lòng, chụp ảnh tái hiện được tinh thần”, “ngoài nghìn dặm mà vẫn y trước mắt, khiến mọi người đều tỏ được tấm lòng thành hiếu”…. Những câu văn này như một “tuyên ngôn” cho nhiếp ảnh ở Việt Nam và người được coi là tổ nghề của nhiếp ảnh Việt Nam chính là cụ Đặng Huy Trứ.
Đặng Huy Trứ (1825- 1874) là một quan chức lớn triều Nguyễn, có tư tưởng canh tân. Chính vì thế, năm 1865, khi đi sứ Trung Quốc, tới Hương Cảng (Hồng Kông) với nhiệm vụ "Thám phỏng dương tình” (nghe ngóng thái độ của các nước phương Tây đối với ta), ông đã được tận mắt chứng kiến kỹ thuật nhiếp ảnh do người Anh quốc đưa sang, đang được nhiều người ưa chuộng.
 
 
 Cụ Đặng Huy Trứ
 
Theo nghệ sỹ nhiếp ảnh - nhà nghiên cứu Hoàng Kim Đáng, thì tại Hương Cảng, ông đã chụp thử hai bức chân dung: một bức mặc Triều phục, một bức ông mặc như thương nhân Trung Quốc và thử vẽ hai bức chân dung nói trên để so sánh. Điều đó cho thấy ý định học nghề ảnh và mở hiệu ảnh ở Hà Nội cũng được hình thành ngay trong chuyến đi ấy. Và thế là 2 năm sau, 1867, Đặng Huy Trứ lại được cử sang Trung Quốc với nhiệm vụ mua sắm vũ khí. Nhân thể, ông thuê một người Trung Quốc tên là Dương Khải Trí mua sắm giúp các dụng cụ máy móc về nhiếp ảnh và ông học cách chụp ảnh để về nước mở hiệu ảnh.
 
Khi trở về nước, ông lấy hiệu Lạc Sinh Công Điếm và cho sửa sang lại thành tiệm chụp ảnh lấy tên là Cảm Hiếu Đường ở phố Thanh Hà, Hà Nội (nay là phố Ngõ Gạch). Tiệm ảnh này được khai trương vào ngày 14/3/1869.
 
Như vậy, lịch sử khẳng định rằng nhiếp ảnh Việt Nam do người Việt Nam khởi xướng chính thức ra đời, sau nhiếp ảnh thế giới 30 năm. Đặng Huy Trứ đã mở ra một cơ hội lớn để người Việt Nam có thể lưu giữ ký ức của chính mình, của gia đình, dòng họ và quan trọng hơn nữa là lịch sử xã hội bằng hình ảnh. Xét về một khía cạnh nào đó, Đặng Huy Trứ đã mang đến một thứ "chữ viết” mới – một thứ ngôn ngữ hình ảnh - để cộng đồng có thể sử dụng.
 
Hiện nay, Hội Nghệ sỹ Nhiếp ảnh Việt Nam đã mở Trung tâm Lưu trữ và Triển lãm ảnh quốc gia nhằm sưu tầm những bức ảnh về Việt Nam xưa. Những bức ảnh sưu tầm được trong giai đoạn cuối thế kỷ 19, đầu thế kỷ 20, cho thấy các bức ảnh do người Việt Nam chụp phần lớn vẫn là chân dung với tính chất kỷ niệm. Đến khoảng những năm 30 của thế kỷ 20 thì mới xuất hiện nhiều những sáng tác ảnh của người Việt Nam: chụp phong cảnh - xã hội - con người.
 
Sự vĩ đại của nhiếp ảnh (và sau đó là phim ảnh) chính là ở chỗ nó là phương tiện duy nhất để lưu giữ lại hiện thực bằng hình. Và chính vì quá khứ không thể chụp lại, cho nên mỗi cú bấm máy đều có cơ hội được ghi vào lịch sử. Các bức ảnh cổ về Việt Nam trở thành nguồn ký ức hình ảnh duy nhất về quá khứ của dân tộc. Mỗi bức ảnh mất đi là một phần ký ức ấy bị mất đi vĩnh viễn. Vì thế chúng ta cần phải lưu giữ, sưu tầm trước khi là quá muộn.
 
Theo kyluc.vn

Comments

Popular posts from this blog

Điều không thay đổi sau 200 năm nhiếp ảnh

  Bạn hãy xem bức ảnh đầu tiên của nhân loại dưới đây. Đó là bức ảnh mà người chụp đã cần nhiều giờ, thậm chí có thể nhiều ngày để nó xuất hiện. Hôm nay, hệ thống trí tuệ nhân tạo có thể tạo ra hàng nghìn bức ảnh chỉ trong một giây. Giữa hai cột mốc đó là một hành trình kéo dài hơn 200 năm lịch sử nhiếp ảnh . Con người không ngừng tìm đủ mọi cách để việc tạo ảnh nhanh lẹ hơn, dễ dàng hơn và hoàn hảo hơn. Từ những tấm kim loại đầu tiên của Nicéphore Niépce , qua thời đại Leica, phim ảnh, máy ảnh số các loại, điện thoại thông minh cho đến AI , dường như mọi cuộc cách mạng đều hướng về cùng mục tiêu: rút ngắn khoảng cách giữa thế giới thực tại và hình ảnh về nó. Nếu nhìn từ góc độ công nghệ, chưa bao giờ việc tạo ra một bức ảnh lại dễ dàng như hôm nay. Sau chừng ấy năm phát triển của nhiếp ảnh, khi mọi thứ thay đổi, thì còn điều gì đó vẫn còn nguyên không? Hay nói cách khác: khi việc tạo ra hình ảnh ngày càng dễ dàng hơn, điều gì vẫn còn làm cho nhiếp ảnh trở nên có ý nghĩa? Nicéphor...

Nhiếp ảnh mang thiên nhiên trở lại

  VHO - Trên thế giới, các nhiếp ảnh gia mong muốn gửi gắm thông điệp về cảnh quan thiên nhiên đang bị tàn phá nghiêm trọng. Những bức ảnh sẽ là lời nhắc nhở tới con người về ý thức bảo vệ môi trường và thiên nhiên. Pháo tuyết tạo ra tuyết nhân tạo tại khu nghỉ dưỡng trượt tuyết Dolomites. Ảnh: Zed Nelson/Institute Khi nhiếp ảnh gia Zed Nelson nhìn thấy bức tranh trên tường phía sau, ông đã nói "hoàn hảo”. Bức tranh vẽ một chú hổ đang ngủ, nằm trên một chiếc đệm nhung, lơ lửng giữa những tán lá và hoa màu pastel. Nhiếp ảnh gia đến từ London này không nói "hoàn hảo" theo nghĩa "được vẽ một cách điêu luyện"; mà là ẩn dụ hoàn hảo cho mối quan hệ lý tưởng giữa con người và thiên nhiên. Bức tranh gợi nhớ đến một tác phẩm nghệ thuật khác: Chú hổ con đang chơi đùa với mẹ. Đây là tác phẩm  của họa sĩ trường phái lãng mạn người Pháp Eugene Delacroix, người đã sử dụng một chú hổ nuôi nhốt tại sở thú và chú mèo cưng của mình làm mẫu. "Trường phái lãng mạn trong hội h...

Bức ảnh Nghệ nhân đóng giày 90 tuổi đoạt huy chương Bạc tại Pháp

  VHO- Cuộc thi ảnh Paris Photography Prize (PX3, Pháp) năm 2021 vừa công bố tác phẩm đoạt giải, trong đó, bức ảnh Nghệ nhân đóng giày 90 tuổi của nhiếp ảnh gia Việt Nam Trần Việt Văn đoạt huy chương Bạc thể loại “Báo chí - Du lịch” (Press/Travel/Tourism). Tác giả cho biết, tác phẩm đoạt giải của anh chụp nghệ nhân Trịnh Ngọc sống ở TP.HCM. Ông từng đóng giày cho Hoàng gia Campuchia và nhiều người nổi tiếng ở Việt Nam. Tác phẩm “Nghệ nhân đóng giày 90 tuổi” của nhiếp ảnh gia Trần Việt Văn Bộ ảnh chụp nghệ nhân đóng giày Trịnh Ngọc của nhiếp ảnh gia Trần Việt Văn cũng từng xuất bản trên web  Private Photo Revie w (Pháp), tạp chí  Fstop  (Mỹ) và đoạt giải Nhất cuộc thi ảnh quốc tế lần thứ VII  Concurso International De Fotografia Alicante  (Tây Ban Nha). Anh cũng là nhiếp ảnh gia Việt Nam duy nhất đoạt giải PX3 của Pháp trong 8 năm liên tiếp. B.T